Skip to main content
Jaarrapportage 2016


Download rapportage

Referenties jaarrapport 2016

1. Visiedocument Medisch Specialist 2025: ambitie, vertrouwen, samenwerken. Federatie Medisch Specialisten, 2017. (

Dit deed DICA in 2016
1. Kapiteijn E, Marijnen CAM, Nagtegaal ID, et al. for the Dutch Colorectal Cancer Group. Preoperative Radiotherapy Combined with Total Mesorectal Excision for Resectable Rectal Cancer. N Engl J Med 2001;345:638-646.
2. van Leersum NJ, Snijders HS, Wouters MWJM, et al. on behalf of the Dutch Surgical Colorectal Cancer Audit Group. Evaluating national practice of preoperative radiotherapy for rectal cancer based on clinical auditing. Eur J Surg Oncol 2013;39:1000-6.
3. Gietelink L, Wouters MWJM, Marijnen CAM, et al. on behalf of the Dutch Surgical Colorectal Cancer Audit Group. Changes in nationwide use of preoperative radiotherapy for rectal cancer after revision of the national colorectal cancer guideline. Eur J Surg Oncol. In press.

Patientfeedback en DICA, hoe zit dat?
1. Donabedian A. Evaluating the quality of medical care. Milbank Q 2005;83:691-729.

De toekomst van de zorg en het meten van kwaliteit
1. Berwick DM. Era 3 for Medicine and Health Care. JAMA 2016;315:1329–30.
2. Crossing the Quality Chasm. Washington, D.C.: National Academies Press; 2001.
3. Visiedocument Medisch Specialist 2025: ambitie, vertrouwen, samenwerken. Federatie Medisch Specialisten, 2017. (

Oncologische registraties

Darmkanker (DSCA)
1. Schwenk W, Haase O, Neudecker J, Muller JM. Short term benefits for laparoscopic colorectal resection. Cochrane Database Syst Rev 2005:Cd003145.
2. Gietelink L, Wouters MW, Bemelman WA, Dekker JW, Tollenaar RA, Tanis PJ. Reduced 30-Day Mortality After Laparoscopic Colorectal Cancer Surgery: A Population Based Study From the Dutch Surgical Colorectal Audit (DSCA). Ann Surg 2016;264:135-40.
3. Pecorelli N, Greco M, Amodeo S, Braga M. Small bowel obstruction and incisional hernia after laparoscopic and open colorectal surgery: a meta-analysis of comparative trials. Surg Endosc 2017;31:85-99.
4. Belizon A, Sardinha CT, Sher ME. Converted laparoscopic colectomy: what are the consequences? Surg Endosc 2006;20:947-51.
5. Kang CY, Chaudhry OO, Halabi WJ, et al. Outcomes of laparoscopic colorectal surgery: data from the Nationwide Inpatient Sample 2009. Am J Surg 2012;204:952-7.
6. Simunovic M, Rempel E, Theriault ME, et al. Influence of delays to nonemergent colon cancer surgery on operative mortality, disease-specific survival and overall survival. Can J Surg 2009;52:79-86.
7. Ramos M, Esteva M, Cabeza E, Campillo C, Llobera J, Aguilo A. Relationship of diagnostic and therapeutic delay with survival in colorectal cancer: a review. Eur J Cancer 2007;43:2467-78.
8. Risberg T, Sorbye SW, Norum J, Wist EA. Diagnostic delay causes more psychological distress in female than in male cancer patients. Anticancer Res 1996;16:995-9.
9. Zabora J, BrintzenhofeSzoc K, Curbow B, Hooker C, Piantadosi S. The prevalence of psychological distress by cancer site. Psychooncology 2001;10:19-28.
10. Brocken P, Prins JB, Dekhuijzen PN, van der Heijden HF. The faster the better?-A systematic review on distress in the diagnostic phase of suspected cancer, and the influence of rapid diagnostic pathways. Psychooncology 2012;21:1-10.
11. Verseveld M, Barendse RM, Gosselink MP, Verhoef C, de Graaf EJ, Doornebosch PG. Transanal minimally invasive surgery: impact on quality of life and functional outcome. Surg Endosc 2016;30:1184-7.
12. Allaix ME, Rebecchi F, Giaccone C, Mistrangelo M, Morino M. Long-term functional results and quality of life after transanal endoscopic microsurgery. Br J Surg 2011;98:1635-43.

Maag- en slokdarmkanker (DUCA)
1. Rizk NP, Ishwaran H, Rice TW, et al. Optimum lymphadenectomy for esophageal cancer. Ann Surg 2010;251:46-50.
2. Peyre CG, Hagen JA, DeMeester SR, et al. The number of lymph nodes removed predicts survival in esophageal cancer: an international study on the impact of extent of surgical resection. Ann Surg 2008;248:549-56.
3. Coburn NG, Swallow CJ, Kiss A, Law C. Significant regional variation in adequacy of lymph node assessment and survival in gastric cancer. Cancer 2006;107:2143-51.
4. Talsma AK, Shapiro J, Looman CW, et al. Lymph node retrieval during esophagectomy with and without neoadjuvant chemoradiotherapy: prognostic and therapeutic impact on survival. Ann Surg 2014;260:786-92.
5. Lin G, Han SY, Xu YP, Mao WM. Increasing the interval between neoadjuvant chemoradiotherapy and surgery in esophageal cancer: a meta-analysis of published studies. Dis Esophagus 2016;29:1107-14.
6. Haisley KR, Laird AE, Nabavizadeh N, et al. Association of Intervals Between Neoadjuvant Chemoradiation and Surgical Resection With Pathologic Complete Response and Survival in Patients With Esophageal Cancer. JAMA Surg 2016;151:e162743.

Borstkanker (NBCA)
1. European Commission Initiative on Breast Cancer. (

Longkanker (DLCA)
1. Schuurman MS, Groen HJM, Pruim J, Janssen-Heijnen MLG, Pukkala E, Siesling S. Temporal trends and spatial variation in stage distribution of non-small cell lung cancer in the Netherlands. OA Epidemiology 2014;2:10.
2. Niet kleincellig longcarcinoom Landelijke richtlijn, Versie 2.3. Landelijke Werkgroep Longtumoren, 2015. (

Pancreaskanker (DPCA)
1. Pancreascarcinoom Landelijke richtlijn, Versie 2.0. Landelijke Werkgroep Gastro-Intestinale tumoren, 2011. (
2. van der Gaag NA, Rauws EA, van Eijck CH, et al. Preoperative biliary drainage for cancer of the head of the pancreas. N Engl J Med 2010;362:129-37.
3. Tol JA, van Hooft JE, Timmer R, et al. Metal or plastic stents for preoperative biliary drainage in resectable pancreatic cancer. Gut 2016;65:1981-7.

Melanoom (DMTR)
1. Hodi FS, O’Day SJ, McDermott DF, et al. Improved Survival with Ipilimumab in Patients with Metastatic Melanoma. N Engl J Med 2010;363:711-23.
2. Chapman PB, Hauschild A, Robert C, et al. Improved Survival with Vemurafenib in Melanoma with BRAF V600E Mutation. N Engl J Med 2011;364:2507-16.
3. Hauschild A, Grob J-J, Demidov LV, et al. Dabrafenib in BRAF-mutated metastatic melanoma: a multicentre, open-label, phase 3 randomised controlled trial. Lancet 2012;380:358-65.
4. Larkin J, Ascierto PA, Dréno B, et al. Combined Vemurafenib and Cobimetinib in BRAF-Mutated Melanoma. N Engl J Med 2014;371:1867-76.
5. Robert C, Karaszewska B, Schachter J, et al. Improved Overall Survival in Melanoma with Combined Dabrafenib and Trametinib. N Engl J Med 2015;372:30-9.
6. Robert C, Schachter J, Long GV, et al. Pembrolizumab versus Ipilimumab in Advanced Melanoma. N Engl J Med 2015;372:2521-32.
7. Robert C, Long GV, Brady B, et al. Nivolumab in Previously Untreated Melanoma without BRAFMutation. N Engl J Med 2015;372:320-30.
8. Postow MA, Chesney J, Pavlick AC, et al. Nivolumab and Ipilimumab versus Ipilimumab in Untreated Melanoma. N Engl J Med 2015;372:2006-17.
9. Andtbacka RHI, Kaufman HL, Collichio F, et al. Talimogene Laherparepvec Improves Durable Response Rate in Patients With Advanced Melanoma. J Clin Oncol 2015;33:2780-8.
10. Kelderman S, Heemskerk B, van Tinteren H, et al. Lactate dehydrogenase as a selection criterion for ipilimumab treatment in metastatic melanoma. Cancer Immunol Immunother 2014;63:449-58.
11. DICA jaarrapportage 2015, DMTR hoofdstuk 1: Snelle ontwikkelingen in de behandeling van uitgezaaid melanoom.
12. Robert C, Ribas A, Hamid O, et al. Three-year overall survival for patients with advanced melanoma treated with pembrolizumab in KEYNOTE-001. J Clin Oncol 2016;34:Suppl.
13. Schachter J, Ribas A, Long GV, et al. Pembrolizumab versus ipilimumab for advanced melanoma: Final overall survival analysis of KEYNOTE-006. J Clin Oncol 2016;34:Suppl.
14. Topalian SL, Sznol M, McDermott DF, et al. Survival, Durable Tumor Remission, and Long-Term Safety in Patients With Advanced Melanoma Receiving Nivolumab. J Clin Oncol 2014;32:1020-30.
15. Robert C, Long GV, Brady B, et al. Nivolumab in Previously Untreated Melanoma without BRAFMutation. N Engl J Med 2015;372:320-30.
16. Robert C, Schachter J, Long GV, et al. Pembrolizumab versus Ipilimumab in Advanced Melanoma. N Engl J Med 2015;372:2521-32.
17. Weber JS, D'Angelo SP, Minor D, et al. Nivolumab versus chemotherapy in patients with advanced melanoma who progressed after anti-CTLA-4 treatment (CheckMate 037): a randomised, controlled, open-label, phase 3 trial. Lancet Oncol 2015;16:375-84.
18. Ribas A, Puzanov I, Dummer R, et al. Pembrolizumab versus investigator-choice chemotherapy for ipilimumab-refractory melanoma (KEYNOTE-002): a randomised, controlled, phase 2 trial. Lancet Oncol 2015;16:908-18.
19. Wymenga ANW, Coebergh JWW, Maas HAAM, Schouten HC, Handboek kanker bij ouderen. Utrecht, Nederland: Uitgeverij de Tijdstroom, 2011.
20. Kankerzorg in beeld: de oudere patiënt. Integraal Kankercentrum Nederland, 2016.

Leverchirurgie (DHBA)
1. Detroz B, Sugarbaker PH, Knol JA, Petrelli N, Hughes KS. Causes of death in patients undergoing liver surgery. Cancer Treat Res 1994;69:241-57.
2. Simmonds PC, Primrose JN, Colquitt JL, Garden OJ, Poston GJ, Rees M. Surgical resection of hepatic metastases from colorectal cancer: a systematic review of published studies. Br J Cancer 2006;94:982-99.
3. Bolder U, Brune A, Schmidt S, Tacke J, Jauch KW, Löhlein D. Preoperative assessment of mortality risk in hepatic resection by clinical variables: a multivariate analysis. Liver Transpl Surg 1999;5:227-37.
4. van Lienden KP, van den Esschert JW, de Graaf W, et al. Portal Vein Embolization Before Liver Resection: A Systematic Review. J Vasc Interv Radiol 2013;36:25-34.
5. Lam VW, Laurence JM, Pang T, et al. A systematic review of a liver-first approach in patients with colorectal cancer and synchronous colorectal liver metastases. HPB 2014;16:101-8.

Neurologische registraties

Behandeling CVA (CVAB)
1. GBD 2015 Mortality and Causes of Death Collaborators. Global, regional and national life expectancy, all-cause mortality, and cause-specific mortality for 249 causes of death, 1980-2015: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2015. Lancet. 2016;388:1459-544.
2. Berkhemer OA, Fransen PSS, Beumer D, et al. A randomized trial of intraarterial treatment for acute ischemic stroke. N Engl J Med 2015;372:11-20.

Behandeling Parkinson (DPIA)
1. Wizemann TM, Pardue M-L. Exploring the Biological Contributions to Human Health: Does Sex Matter? Washington, DC: National Academies Press, 2001.
2. Saunders-Pullman R, Wang C, Stanley K, Bressman SB. Diagnosis and Referral Delay in Women With Parkinson's Disease. Gend Med 2011;8:209-17.
3. Haaxma CA, Bloem BR, Borm GF, et al. Gender differences in Parkinson’s disease. J Neurol Neurosurg Psychiatry 2007;78:819-24.
4. Gillies GE, Pienaar IS, Vohra S, Qamhawi Z. Sex differences in Parkinson’s disease. Front Neuroendocrinol 2014;35:370-84.
5. Legato MJ, Johnson PA, Manson JE. Consideration of Sex Differences in Medicine to Improve Health Care and Patient Outcomes. JAMA 2016;316:1865-6.
6. DICA jaarrapportage 2016, DPIA hoofdstuk 2: Inzet van gevorderde behandelingen.
7. DICA jaarrapportage 2015, DPIA hoofdstuk 2: Eerste uitkomsten uit de DPIA.
8. Volkmann J, Albanese A, Antonini A, et al. Selecting deep brain stimulation or infusion therapies in advanced Parkinson’s disease: an evidence-based review. J Neurol 2013;260:2701-14.
9. Parkinson | CQI: Chronisch, progressief, neurodegeneratief. Zorginstituut Nederland, 2015. (
10. Jenkinson C, Fitzpatrick R, Peto V, Greenhall R, Hyman N. The Parkinson’s Disease Questionnaire (PDQ-39): development and validation of a Parkinson’s disease summary index score. Age Ageing 1997;26:353-7.

Cardiovasculaire registraties

Aorta aneurysma (DSAA)
1. National Vascular Registry 2016 Annual Report. Healthcare Quality Improvement Partnership, 2016. (
2. Nationella kvalitetsregistret för kärlkirurgi. Vascular Registry in Sweden Swedvasc. (
3. Henneman D, Snijders HS, Fiocco M, et al. Hospital variation in failure to rescue after colorectal cancer surgery: results of the Dutch Surgical Colorectal Audit. Ann Surg Oncol 2013;20:2117-23.

Carotis interventie (DACI)
1. Rothwell PM, Eliasziw M, Gutnikov SA, Warlow CP, Barnett HJ. Endarterectomy for symptomatic carotid stenosis in relation to clinical subgroups and timing of surgery. Lancet 2004;363:915-24.

Perifeer arterieel vaatlijden(DAPA)
1. Bartelink MEL, Elsman BHP, Oostindjer A, Stoffers HEJH, Wiersma TJ, Geraets JJXR. NHG-Standaard Perifeer arterieel vaatlijden (tweede herziening). Huisarts Wet 2014;57:81.

Registraties divers

Bariatrische chirurgie (DATO)
1. Chang SH, Stoll CR, Song J, Varela JE, Eagon CJ, Colditz GA. The Effectiveness and Risks of Bariatric Surgery: an Updated Systematic Review and Meta-analysis, 2003-2012. JAMA Surg 2014;149:275-287.
2. Pories WJ. Bariatric Surgery: Risks and Rewards. J Clin Endocrinol Metab 2008;93:89-96.
3. Małczak P, Pisarska M, Piotr M, Wysocki M, Budzyński A, Pędziwiatr M. Enhanced Recovery after Bariatric Surgery: Systematic Review and Meta-Analysis. Obes Surg 2017;27:226–235.

Coloscopieën (DGEA)
1. Millan MS, Gross P, Manilich E, Church JM. Adenoma detection rate: the real indicator of quality in colonoscopy. Dis Colon Rectum 2008;51:1217-20.
2. Parra-Blanco A, Nicolas-Perez D, Gimeno-Garcia A, et al. The timing of bowel preparation before colonoscopy determines the quality of cleansing, and is a significant factor contributing to the detection of flat lesions: a randomized study. World J Gastroenterol 2006;12:6161-6.

Endoscopie gerelateerde complicaties (DRCE)
1. Mergener K. Defining and measuring endoscopic complications: more questions than answers. Gastrointest Endosc Clin N Am 2007;17:1-9.
2. Cotton PB, Eisen GM, Aabakken L, et al. A lexicon for endoscopic adverse events: report of an ASGE workshop. Gastrointest Endosc 2010;71:446-454.

Heupfracturen (DHFA)
1 Treskes K, Voeten SC, Tol MC, et al. Trauma surgery by general surgeons: Still an option for proximal femoral fractures? Injury 2017;48:339-344.
2. Folbert EC, Hegeman JH, Vermeer M, et al. Improved 1-year mortality in elderly patients with a hip fracture following integrated orthogeriatric treatment. Osteoporos Int 2017;28:269-77.
3. Ferguson KB, Halai M, Winter A, et al. National audits of hip fractures: Are yearly audits required? Injury 2016;47:439-43.
4. Hip fracture in adults: quality standard (QS16). Nice: National Institute for Health and Care Excellence London, 2012. ( 

5. National Hip Fracture Database (NHFD) annual report 2016. London: Royal College of Physicians, 2016. (
6. The National Hip Fracture Database Preliminary National Report 2009. London: Royal College of Physicians, 2009. ($FILE/NHFD2009Report.pdf)

Speciële kinderchirurgie (EPSA)
1. Chardot C. Biliary atresia. Orphanet J Rare Dis 2006;1:28.
2. Sfeir R, Michaud L, Salleron J, Gottrand F. Epidemiology of esophageal atresia. Dis Esophagus 2013;26:354-5.
3. Khoshnood B, Lelong N, Vodovar V, Kassis M, Goffinet F. [Registries of birth defects: a tool for monitoring, research, and evaluation of interventions]. Bull Acad Natl Med 2013;197:329-40.
4. Bojanić K, Woodbury JM, Cavalcante AN, et al. Congenital diaphragmatic hernia: outcomes of neonates treated at Mayo Clinic with and without extracorporeal membrane oxygenation. Paediatr Anaesth 2017;27:314-21.
5. Chardot C, Buet C, Serinet M-O, et al. Improving outcomes of biliary atresia: French national series 1986-2009. J Hepatol 2013;58:1209-17.
6. van Heurn E, de Blaauw I, Heij H, et al. Quality Measurement in Neonatal Surgical Disorders: Development of Clinical Indicators. Eur J Pediatr Surg 2015;25:526-31.
7. Heurn LWE, Wagner C, Heij HA. Op de kleintjes passen: betere behandeling van aangeboren afwijkingen door kwaliteitscontrole. Medisch Contact 2007;62:764-7.

Verklarende woordenlijst

Adenoom Detectie Ratio

Aantal coloscopieën waarbij er tenminste 1 adenoom gevonden wordt.


Lichaamsdelen die bij de baarmoeder horen (zoals eierstokken, eileiders en banden waarmee ze vastgemaakt zijn).


Röntgenonderzoek waarbij met behulp van contrastmiddel bloedvaten zichtbaar kunnen worden gemaakt.


Aandoening aan het kraakbeen in gewrichten.


American Society of Anesthesiologists score. Maat voor het inschatten van de fysieke gezondheid van een patiënt.






Een medische handeling waarbij een stukje weefsel uit het lichaam verwijderd wordt om onderzocht te worden.

Borderline ovariumtumor

Een grensgeval tussen een goedaardige en een kwaadaardige ovariumtumor.

Charlson Score / Charlson Comorbidity Index

Samengestelde maat voor de ernst van andere aanwezige aandoeningen (comorbiditeiten) bij een patiënt.

Claudicatio intermittens

Atherosclerose van de bloedvaten in de benen waardoor de bloedtoevoer naar de benen verminderd is, wat bij inspanning pijnklachten in de benen kan veroorzaken die vervolgens weer afnemen bij rust.

Concurrent chemoradiotherapie

Combinatie van chemotherapie en radiotherapie, waarbij bestraling gelijktijdig (concurrent) met chemotherapie wordt gegeven. Een andere manier van chemoradiotherapie toedienen is sequentieel, waarbij de twee behandelingen elkaar opvolgen.

Conversie, reactief

Minimaal invasieve chirurgie waarbij er tijdens de operatie wordt overgegaan op een open procedure (laparotomie), vanwege een complicatie.

Conversie, strategisch

Minimaal invasieve chirurgie waarbij er tijdens de operatie wordt overgegaan op een open procedure (laparotomie), omdat de ingreep laparoscopisch niet mogelijk is.

Cysteuze laesie

(Met vloeistof) gevulde holte.


Klinisch onderzoek naar cellen.


Buikoperatie die meestal wordt uitgevoerd wegens kanker aan de eierstokken. De operatie is onderdeel van de behandeling van eierstokkanker. Tijdens de operatie wordt zoveel mogelijk tumorweefsel verwijderd. Meestal worden hierbij de baarmoeder, de eierstokken, vetweefsel en lymfeklieren verwijderd.

Debulking, interval

Deze behandeling wordt uitgevoerd bij hoog stadium ovariumcarcinomen bij wie primaire debulking gecontra-indiceerd is. Bij deze patiënten wordt meestal gestart met chemotherapie en later één of meerdere operaties verricht om zoveel mogelijk tumorweefsel te verwijderen.

Debulking, primair

Standaardbehandeling bij hoog stadium ovariumcarcinoom. Hieronder wordt verstaan het verwijderen van de eierstokken, de baarmoeder, deel van het omentum evenals resectie van alle zichtbare (macroscopische) tumor tijdens de eerste (initiële) operatie.


Weghalen van botwoekeringen in de rug, waardoor de beknelde zenuw weer vrij komt te liggen.

De Novo

Nieuw aanwezig.

Diabetes Mellitus (suikerziekte)

Aandoening die wordt gekenmerkt door herhaaldelijk verhoogde bloedglucosewaarden.

Ductaal Carcinoom In Situ (DCIS)

Voorstadium van borstkanker, waarbij een vermeerdering van kwaadaardige cellen uitgaande van de melkgangen (ducti). ‘in Situ’ betekent dat de kanker zich alleen nog bevindt op de plek waar de tumor is ontstaan en de tumor nog niet het vermogen heeft zich te verspreiden.


Combinatie van echografie en dopplertechniek om de mogelijke afwijkingen aan de vaten op te sporen, bijvoorbeeld de hoeveelheid vernauwing van de carotide.


Aandoening waarbij sprake is van een afwijking in het lipide niveau (vetgehalte) van het bloed.

Endoscopisch Retrograde Cholangio- en Pancreaticografie (ERCP)

Kijkonderzoek van de galwegen en de afvoergang van de alvleesklier waarbij een drain kan worden geplaatst in de galwegen.

Ernstige bijwerkingen

Toxiciteit graad 3-4 zijn ernstige, levensbedreigende of invaliderende bijwerkingen gespecificeerd in de Common Terminology Criteria for Adverse Events (CTCAE).


De processen waaraan een werkzame stof in een medicijn in het lichaam wordt onderworpen.


Procedure waarbij een drain in de galwegen wordt geplaatst om de galwegen te ontlasten. Dit is nodig als gal niet meer de darm in kan lopen door een vernauwing of afsluiting van de galwegen, bijvoorbeeld door een tumor.


Atherosclerose van de bloedvaten in de benen waardoor de bloedtoevoer naar de benen verminderd is, wat het afsterven van weefsel tot gevolg heeft.

Gastroesophageal reflux disease (GERD)

Reflux ziekte waarbij de zure inhoud van de maag een langere periode terugvloeit in de slokdarm, wat symptomen en/of complicaties met zich meebrengt.

Hand geassisteerde laparoscopie

Laparoscopische operatie waarbij gebruik wordt gemaakt van een handpoort. Via deze handpoort kan de operateur tijdens de operatie de procedure met de hand begeleiden.


Gemiddelde bloedsuikerspiegel in voorafgaande weken.


Resectie van de linker of rechter leverhelft.


Onderzoek naar de bouw en de bijzondere functies (specialisaties) van weefsels.


Aandoening waarbij de bloeddruk te hoog is wat een verhoogd risico op ziekte geeft.

In-opzet curatieve operatie

Opzet van een curatieve operatie aan het begin van de procedure.


Onderzoeksvorm waarbij patiënten meegenomen worden in de groep waar zij in eerste instantie ‘ingeloot’ waren. Hierbij zullen bijvoorbeeld de patiënten waarbij de operatie laparoscopisch begonnen is, maar er vervolgens overgegaan is naar een open procedure, worden meegenomen in de laparoscopische groep.


Situatie waarbij niet alle tumorcellen in het verwijderde weefsel zitten en de tumor dus niet in zijn geheel is verwijderd.


Het operatief verwijderen van lymfeklieren om te bepalen of er tumorweefsel aanwezig is.


Met het blote oog waarneembaar.

Magnetic Resonance Imaging (MRI)

De benaming van een medisch apparaat ten behoeve van beeldvorming van de tumor en het lichaam.   

Major leverresectie

(Extended) hemihepatectomie.


Operatieve verwijdering van de tumor, waarbij de rest van de borst (mamma) behouden blijft. Ook wel lumpectomie genoemd.

Minimaal invasieve chirurgie

Chirurgische ingreep waarbij een veel kleinere incisie gemaakt wordt dan bij een conventionele ingreep (open procedure). Ook wel laparoscopische chirurgie genoemd.

Minor leverresectie

Elke leverresectie welke anders is dan een (extended) hemihepatectomie.

Modified Rankin Scale score

Schaal voor functionele status, lopend van 0 tot en met 6.

National Institutes of Health Stroke Scale (NIHSS)

Schaal met elf items voor ernst van de beroerte, lopend van 0 tot en met 42.

Neoadjuvante chemoradiotherapie

De combinatie van chemo- en radiotherapie voorafgaand aan een operatie.

Obstructief slaapapneu syndroom (OSAS)

Slaapstoornis waarbij tijdens de slaap perioden van ademstilstand of ernstig verzwakte ademhaling voorkomen.


Het verwijderen van het omentum.


Een plooi van het buikvlies (peritoneum) dat de maag en andere organen in de buikholte omgeeft.

Open procedure

Chirurgische ingreep via de conventionele methode waarbij een grotere incisie nodig is dan bij een minimaal invasieve chirurgie (laparotomie).


Het uitwendig of inwendig met de hand voelen aan een patiënt als onderdeel van geneeskundig onderzoek.


Chirurgische ingreep waarbij (een deel van) de alvleesklier, het duodenum (twaalfvingerige darm) en soms een deel van de maag worden verwijderd.  

Pathologisch complete respons

De reactie van de tumor op neo-adjuvante chemoradiotherapie waarbij bij pathologisch onderzoek geen tumor meer aan te tonen is, in zowel het preparaat van de primaire tumor en in de lymfeklieren.

Pelviene lymfeklierdissectie

Verwijderen van lymfeklieren in het bekken, om te bepalen of er tumorweefsel aanwezig is.


Het bekken.

Performance status (ECOG)

Maat voor het functioneren van een patiënt op een schaal van 0-5.

Periampullair carcinoom

Kwaadaardige tumor uitgaande van een van de volgende structuren: duodenum (twaalfvingerige darm), distale galwegen of papil van Vater.



Peroperatieve complicaties

Complicaties die optreden tijdens de operatie.

Posterior Lumbar Interbody Fusion (PLIF)

Operatie uitgevoerd vanuit de rugzijde ter plaatse van de lumbale wervelkolom. Tijdens de operatie wordt de rug verstijfd (fusie) doordat er tussen de wervels (intercorporeel) materiaal wordt geplaatst.

PREMs (Patient Reported Experience Measures)

Door de patiënt gerapporteerde ervaringen met de zorg. Bijvoorbeeld informatievoorziening, bejegening en toegankelijkheid.

PROMs (Patient Reported Outcome Measures)

Door de patiënt gerapporteerde uitkomsten van zorg. Bijvoorbeeld kwaliteit van leven, pijn en zelfbeeld.

PTC (Percutane Transhepatische Cholangiografie)

Onderzoek waarbij door de huid, met behulp van röntgenstralen, een drain kan worden geplaatst in de galwegen.

Regressieanalyse, multivariabel

Statistische techniek voor het analyseren van gegevens waarin (mogelijk) sprake is van een specifieke samenhang, aangeduid als regressie. In een multivariabele regressieanalyse wordt de invloed van meerdere variabelen op 1 uitkomst getest.

Regressieanalyse, univariabel

Statistische techniek voor het analyseren van gegevens waarin (mogelijk) sprake is van een specifieke samenhang, aangeduid als regressie. In een univariabele regressieanalyse wordt de invloed van 1 variabele op 1 uitkomst getest.


Atherosclerose van de bloedvaten in de benen waardoor de bloedtoevoer naar de benen verminderd is, wat in rust pijnklachten veroorzaakt.

Solide tumor

Vaste/stevige tumor.


Operatie om het stadium van de tumor te bepalen

Synchrone levermetastasen

Uitzaaiingen naar de lever welke tegelijkertijd met de primaire tumor worden gediagnosticeerd.  

Total Weight Loss

Methode om de effectiviteit van een bariatrische ingreep te meten.






Gynaecologische operatie waarbij de baarmoeder wordt verwijderd.

Vena portae embolisatie (VPE)

Behandeling waarbij een groot bloedvat, de vena portae, (deels) wordt afgesloten. Vaak gebeurt dit radiologisch.

Organisatie DICA

Bestuur DICA
Mw. dr. M.T.F.D. Baas-Vrancken Peeters
Dhr. prof. dr. J.J.M. van der Hoeven
Dhr. prof. dr. P.M. Kluin
Dhr. dr. H.A. Prins
Dhr. prof. dr. R.A.E.M. Tollenaar, voorzitter

Raad van Advies   
Dhr. drs. W.M.L.C.M. Schellekens

Bureau DICA
Mw. ir. H.A.C. Branderhorst CMC, directeur
Dhr. dr. E.H. Eddes, statutair directeur
Dhr. dr. M.W.J.M. Wouters, hoofd wetenschappelijk bureau

Mw. Y.H. van den Berg
Mw. L.C. van de Burgt
Mw. J.C. van Velzen, MA

Mw. B.S. de Lange, MSc

Mw. M.P. Damsma

Mw. dr. N.J. van Leersum, MBA
Dhr. ir. D.M. Nieuwland, teamleider a.i.
Mw. E.M. van der Willik, MSc

Mw. drs. N. Beck
Mw. drs. J.T. van Groningen
Dhr. drs. E. Heeg
Mw. drs. F. Hoeijmakers
Mw. drs. E.G. Karthaus
Mw. drs. L.S. Kuhrij
Dhr. drs. M.P.M. de Nerée tot Babberich
Dhr. drs. Y.Q.M. Poelemeijer
Mw. drs. P.E.R. Spronk
Dhr. drs. S.C. Voeten
Mw. drs. L.R. van der Werf
Dhr. drs. M.C.T. van Zeijl

Clinical Audit Manager
Dhr. N. te Brake, MSc

Medical Data Managers
Mw. L. Broeders, MSc
Mw. J. Klamer, MSc
Mw. S. Koole, MSc
Mw. C.M.M. van Loe, MSc

Projectleiders PROMs
Mw. dr. J.M. Hartgerink
Mw. drs. E.T.W. van der Knaap

Methodologische Raad
Dhr. prof. dr. R. Brand
Dhr. prof. dr. J. Kievit
Mw. dr. H.F. Lingsma
Mw. dr. P.J. Marang-van de Mheen
Mw. dr. A.L. den Ouden
Dhr. prof. dr. E.W. Steyerberg
Dhr. dr. R.A.E.M. Tollenaar
Mw. prof. dr. C.A. Uyl-de Groot
Dhr. dr. M.W.J.M. Wouters, voorzitter
Dhr. dr. E.W. van Zwet

Privacy Commissie
Dhr. T. Aben
Mw. mr. drs. N. Cremers
Dhr. mr. H. Gardeniers, voorzitter
Dhr. dr. M. Heldoorn
Dhr. M. Schimmel